Een van de voorstellen in het Belastingplan 2012 is de introductie van het vitaliteitspakket. Doel van dit pakket is vereenvoudiging van fiscale regelingen en het stimuleren van 62-plussers om te blijven werken. Langer doorwerken moet meer lonen. Bovendien moeten burgers in staat worden gesteld om te investeren in duurzame inzetbaarheid. Zo is het mogelijk om werk en andere activiteiten op flexibele wijze te combineren.

Vereenvoudiging

Het pakket leidt volgens het kabinet tot vereenvoudiging van het fiscale stelsel doordat vier fiscale regelingen worden afgeschaft:

• Arbeidskorting voor ouderen
• Doorwerkbonus
• Spaarloonregeling
• Levensloopregeling

Hier komen drie nieuwe, eenvoudigere, regelingen voor terug:

• Werkbonus
• Mobiliteitsbonus
• Vitaliteitssparen

De additionele arbeidskorting voor werkenden die 58 jaar of ouder zijn vervalt in 2012 volledig. De doorwerkbonus voor werkenden die 62 jaar of ouder zijn vervalt in het jaar 2013. Beide fiscale regelingen worden vervangen door één werkbonus voor werkenden.

Werkbonus

De werkbonus is van toepassing op werknemers die op 1 januari de leeftijd van 60 jaar hebben bereikt. Deze werkbonus bedraagt € 2.100 bij een minimum inkomen tot maximaal € 2.350 bij een inkomen van 108% of meer van het minimuminkomen. Deze korting op het belastbaarinkomen wordt verwerkt via de loonbelasting op dezelfde wijze als de huidige arbeidskorting. De werknemer ontvangt niet alleen de standaard arbeidskorting die geldt voor alle werkende belastingplichtigen, maar de standaard arbeidskorting wordt nog verhoogd met een werkbonus van maximaal € 2.350. Het maximumbedrag aan arbeidskorting en werkbonus samen wordt € 3.961. De werkbonus voor werkgevers die is bedoeld om werknemers van 61 en ouder in dienst te houden bedraagt € 1.750 per jaar gedurende drie jaar. 

Mobiliteitsbonus 

Het voornemen bestaat om werkgevers extra te stimuleren oudere werknemers in dienst te nemen door middel van een mobiliteitsbonus. Voor werknemers ouder dan 55 jaar wordt een mobiliteitsbonus ingevoerd van € 3.500 per jaar, gedurende drie jaar. Bij het in dienst nemen van uitkeringsgerechtigden van 50 jaar en ouder komen werkgevers in aanmerking voor een mobiliteitsbonus van € 7.000 per jaar, gedurende drie jaar. Begin 2012 dient de minister een wetsvoorstel in. Het is dan ook nog niet bekend wanneer deze regeling ingevoerd wordt.

Vitaliteitssparen

Met ingang van 2013 komt er een nieuwe spaarfaciliteit voor personen met arbeidsinkomen, vitaliteitssparen. Deze spaarregeling is toegankelijk voor werknemers, ondernemers (ook ZZP’ers) en mensen met resultaat uit overige werkzaamheden.

Er zijn drie vormen: de spaarrekening, de spaarverzekering en het spaarrecht van deelneming. Bij vitaliteitssparen mag u tot het jaar waarin u aan het begin van het kalenderjaar 65 jaar bent, stortingen doen op uw vitaliteitsrekening of vitaliteitsverzekering. De stortingen kunt u bij uw aangifte inkomstenbelasting in aftrek brengen. Daar tegenover staat dat u bij opname van uw geld wel belasting verschuldigd bent. Het is derhalve vooral een uitstel van belastingheffing. Het grootste voordeel daarvan is dat u dit kunt uitstellen naar een moment dat uw inkomen onder een lager belastingtarief valt. Het saldo van uw vitaliteitsrekening is overigens niet belast in box 3.

Stortingen voor vitaliteitssparen mogen jaarlijks maximaal € 5.000 bedragen en totaal mag er maximaal € 20.000 gespaard worden. U mag zelf bepalen vaarvoor u uw tegoeden gebruikt en u mag uw tegoed opnemen wanneer u wilt. Daarop is echter één uitzondering: vanaf het moment dat u op 1 januari 62 jaar bent mag u maximaal € 10.000 per jaar opnemen.

Afschaffing levensloopregeling

De levensloopregeling wordt met ingang van 2012 afgeschaft. Het gevolg hiervan is dat uw levenslooptegoed op uiterlijk 31 december 2013 in één keer, na inhouding van belasting, wordt uitgekeerd. U kunt dit voorkomen door uw tegoed geruisloos om te zetten in vitaliteitssparen. U kunt echter in 2012 en 2013 geen stortingen meer doen op uw levensloopregeling. Wanneer u kiest voor het geruisloos omzetten mag het bedrag overigens meer dan de hierboven genoemde maximale € 20.000 bedragen. De in het wetsvoorstel opgenomen overgangsregeling is aangepast. De voorgestelde leeftijdsgrens van 58 jaar en ouder is losgelaten en daarvoor is een saldo-eis in de plaats gekomen.

Overgangsrecht voor deelnemers met € 3.000 of meer 
Wanneer u ultimo 2011 een saldo op uw levenslooprekening heeft staan van € 3.000 of meer, dan mag u ook na 2012 nog gebruik maken van de levensloopregeling en stortingen verrichten op de levenslooprekening. U hebt in feite drie mogelijkheden:
1. U blijft in en na 2012 gewoon gebruik maken van de levensloopregeling, maar bouwt vanaf 2012 geen levensloopverlofkorting meer op.
2. U zet in het jaar 2013 uw levenslooptegoed om in vitaliteitssparen. Dit kan fiscaal geruisloos, ook als de waarde van uw levenslooptegoed hoger is dan het maximum van € 20.000 dat fiscaal wordt gefacilieerd; of
3. U kunt ook na 2013 uw levenslooptegoed fiscaal geruisloos doorstorten naar vitaliteitssparen, met dien verstande dat u dan echter wel beperkt bent tot het maximale bedrag van € 20.000. Over het eventuele meerdere moet belasting worden betaald bij de aanslag over het desbetreffende jaar.
Let op: Het is niet mogelijk om deel te nemen aan zowel de overgangsregeling levensloop als aan vitaliteitssparen. 

Overgangsrecht voor deelnemers met minder dan € 3.000
Wanneer u ultimo 2011 een saldo op uw levenslooprekening heeft staan van minder dan € 3.000, kunt u het tegoed in 2012 of in 2013 voor verlof opnemen of in 2013 onbelast doorstorten naar vitaliteitssparen. U kunt echter vanaf ultimo 2011 geen stortingen meer verrichten op uw levenslooprekening. Neemt u uiterlijk op 31 december 2013 uw tegoed aan levensloopregeling niet op én heeft u ook niet doorgestort naar vitaliteitssparen, dan valt het volledige levenslooptegoed aan het einde van 2013, na inhouding van belasting, vrij. Wanneer u na 2013 overstapt naar het vitaliteitssparen kanechter slechts € 20.000 geruisloos worden omgezet, en moet over het meerdere belasting betaald worden.
Let op: Wilt u in 2012 en wellicht daarna (blijven) deelnemen aan de levensloopregeling, dan moet u ervoor zorgen dat u een bedrag van ten minste € 3.000 op uw levenslooprekening hebt staan. Dit kan betekenen dat u vóór genoemde datum nog een storting moet doen op uw levenslooprekening om ten minste het bedrag van € 3.000 te bereiken.

Heeft u geen levenslooprekening, dan is het ook mogelijk om, indien aan de voorwaarden wordt voldaan, nog te starten met de levensloopregeling en nog dit jaar € 3.000 te storten. Het voordeel van (blijven) deelnemen aan de levensloopregeling is dat het mogelijk blijft het levenslooptegoed aan te wenden voor vroegpensioen en u op termijn niet gebonden bent aan de storting- en opnamegrenzen van respectievelijk € 5.000 per jaar en € 10.000 per jaar vanaf 62 jaar zoals deze wel gelden bij vitaliteitssparen.

Afschaffing spaarloonregeling

De spaarloonregeling wordt met ingang van 2012 afgeschaft. Het volledig opgebouwde tegoed kunt u in 2012 belastingvrij opnemen. Ook mag u er voor kiezen het spaarloontegoed te laten staan zodat u gebruik kunt blijven maken van de spaarloonvrijstelling in box 3. Het opgebouwde tegoed wordt dan jaarlijks gedeeltelijk vrijgegeven. De huidige deblokkeringsmogelijkheden blijven gelden zoals dat nu ook onder de spaarloonregeling het geval is. Opbouw is echter niet meer mogelijk.
Let op: Werknemers die de komende decembermaand financiële verlichting kunnen gebruiken, kunnen nog snel een spaarloonrekening openen bij hun werkgever. Doordat de fiscaal aantrekkelijke regeling volgend jaar verdwijnt en al het spaarloon op 1 januari vrijkomt, kan binnen een maand 200 tot 300 euro worden verdiend.
Staatssecretaris van Financiën heeft erkend dat werknemers nog snel hun spaarloon kunnen volstorten. Praktijk wijst echter uit dat voornamelijk die werknemer gebruik van deze regeling zal maken, wiens werkgever reeds is voorzien zijn van een spaarloonfaciliteit in de onderneming. De financiële voordelen wegen immers niet op tegen de administratieve rompslomp om in een maand of twee tijd een spaarloonfaciliteit met de werknemer af te ronden.

Disclaimer
De in dit memorandum opgenomen informatie is van algemene aard en heeft geen betrekking op specifieke omstandigheden van een bepaald individu of een entiteit. Hoewel dit memorandum met de grootst mogelijke zorgvuldigheid is opgesteld kunnen wij niet garanderen dat de informatie juist en volledig is en zal blijven. Op basis van dit memorandum dient geen actie te worden ondernomen zonder professionele advisering op basis van een grondig onderzoek van de specifiek van toepassing zijnde situatie.